ಖಾಸಗಿ ಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿ  ಶುಲ್ಕ ಸುಲಿಗೆ :        ಶಿಕ್ಷಣ ಇಲಾಖೆ ಮೌನಕ್ಕೆ ಕೊನೆಯೆಂದು ?

ತಮಸೋಮಾ ಜ್ಯೋತಿರ್ಗಮಯ” ಎಂದರೆ ಕತ್ತಲೆಯಿಂದ ಬೆಳಕಿನೆಡೆಗೆ ನಡೆಸು ಎಂದರ್ಥ. ಭಾರತೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕೆ ಇಂತಹ ಪರಮೋಚ್ಚ ಸ್ಥಾನವಿದೆ. ಶಿಕ್ಷಣ ಎನ್ನುವುದು ಮನುಷ್ಯನ ಅಜ್ಞಾನವೆಂಬ ಕತ್ತಲೆಯನ್ನು ಓಡಿಸಿ, ಸುಜ್ಞಾನವೆಂಬ ಬೆಳಕನ್ನು ನೀಡುವ ದಾರಿದೀಪ. ಆದರೆ, ಇಂದಿನ ಆಧುನಿಕ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಣವು ತನ್ನ ಪವಿತ್ರತೆಯನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡು, ಲಾಭದಾಯಕ “ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಸರಕು” ಆಗಿ ಮಾರ್ಪಡುತ್ತಿರುವುದು ವಿಷಾದನೀಯ ಸಂಗತಿಯಾಗಿದೆ.

ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಣ ಕ್ಷೇತ್ರವು ತನ್ನ ಪವಿತ್ರತೆಯನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡು ಕೇವಲ ಲಾಭದಾಯಕ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಸರಕಾಗಿ ಮಾರ್ಪಡುತ್ತಿರುವುದು ಸಮಾಜದ ಬೌದ್ಧಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಮಾರಕವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಶಿಕ್ಷಣ ತಜ್ಞರು ಮತ್ತು ಚಿಂತಕರು ಆತಂಕ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇಂದು ನಗರದಲ್ಲಿ ನಡೆದ “ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಮೌಲ್ಯಗಳು” ಎಂಬ ಸಂವಾದ ಗೋಷ್ಠಿಯಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಣದ ವ್ಯಾಪಾರೀಕರಣದ ಕುರಿತು ಸುದೀರ್ಘ ಚರ್ಚೆ ನಡೆಸಲಾಯಿತು.

ಸಮಾಜದ ಬೌದ್ಧಿಕ ಅಡಿಪಾಯ ಕುಸಿಯದಂತೆ ತಡೆಯಲು ಸರ್ಕಾರವು ತಕ್ಷಣವೇ ಮಧ್ಯಪ್ರವೇಶಿಸಬೇಕು. ಖಾಸಗಿ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮಿತಿಮೀರಿದ ಶುಲ್ಕಕ್ಕೆ ಕಡಿವಾಣ ಹಾಕಬೇಕು ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರಿ ಶಾಲೆ-ಕಾಲೇಜುಗಳ ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ಏರಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಗೋಷ್ಠಿಯು ಒತ್ತಾಯಿಸಿದೆ.

ಶಿಕ್ಷಣವು ಮಾರಾಟಕ್ಕಿರುವ ವಸ್ತುವಲ್ಲ, ಅದು ಹಂಚಬೇಕಾದ ಜ್ಞಾನ” ಎಂಬ ಆಶಯದೊಂದಿಗೆ ಸಮಾಜದ ಎಲ್ಲಾ ವರ್ಗದ ಜನರಿಗೆ ಸಮಾನ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಿಗುವಂತಾಗಬೇಕು ಎಂದು ಈ ಪ್ರಕಟಣೆಯ ಮೂಲಕ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಲ್ಲಿ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಶಿಕ್ಷಣವು ವ್ಯಾಪಾರವಾದರೆ ಸಮಾಜದ ಬೌದ್ಧಿಕ ಅಡಿಪಾಯವೇ ಕುಸಿದು ಹೋಗುತ್ತದೆ” ಎಂಬದು ವಾಸ್ತವ ಸಂಗತಿ. ಶಿಕ್ಷಣವು ಕತ್ತಲೆಯಿಂದ ಬೆಳಕಿನೆಡೆಗೆ ಕರೆದೊಯ್ಯುವ ದಾರಿದೀಪವೇ ಹೊರತು, ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟವಾಗುವ ಸರಕಲ್ಲ. ಸಮಾಜದ ಬೌದ್ಧಿಕ ಅಡಿಪಾಯ ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿರಬೇಕಾದರೆ, ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ವ್ಯಾಪಾರೀಕರಣದ ಕಪಿಮುಷ್ಠಿಯಿಂದ ಬಿಡಿಸುವುದು ಅತ್ಯಗತ್ಯ. ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ನಾವು ಕೇವಲ ಸಾಕ್ಷರರನ್ನು (Literates) ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತೇವೆ ಹೊರತು, ಸುಶಿಕ್ಷಿತರನ್ನಲ್ಲ (Educated).

ಶಿಕ್ಷಣದ ವ್ಯಾಪಾರೀಕರಣ ಮತ್ತು ಕುಸಿಯುತ್ತಿರುವ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮೌಲ್ಯಗಳು

ಶಿಕ್ಷಣವು ಸೇವಾ ವಲಯದಿಂದ ವ್ಯಾಪಾರೀಕರಣದತ್ತ ಸಾಗುತ್ತಿರುವ ಆತಂಕಕಾರಿ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಮತ್ತು ಸಮಾಜದ ಬೌದ್ಧಿಕ ಅಡಿಪಾಯದ ಮೇಲಾಗುವ ಪರಿಣಾಮಗಳು. ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು “ವಿದ್ಯಾದಾನ” ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು ಮತ್ತು ಅದೊಂದು ಪವಿತ್ರವಾದ ಸೇವೆಯಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ, ಜಾಗತೀಕರಣ ಮತ್ತು ಉದಾರೀಕರಣದ ಪ್ರಭಾವದಿಂದಾಗಿ ಇಂದು ಶಿಕ್ಷಣ ಕ್ಷೇತ್ರವು ಒಂದು ಬೃಹತ್ ಉದ್ಯಮವಾಗಿ (Industry) ಮಾರ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಜ್ಞಾನಾರ್ಜನೆಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ “ಲಾಭಗಳಿಕೆ”ಯೇ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವಾದಾಗ, ಸಮಾಜದ ಬೌದ್ಧಿಕ ಮತ್ತು ನೈತಿಕ ಅಡಿಪಾಯ ಅಲುಗಾಡಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುತ್ತದೆ.

ಇಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಕೇವಲ ಡಿಗ್ರಿಗಳನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವ ಅಂಗಡಿಗಳಂತಾಗಿವೆ. ಪೋಷಕರು ಲಕ್ಷಾಂತರ ರೂಪಾಯಿ ಡೊನೇಷನ್ ನೀಡಿ ಸೀಟುಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸುವ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿದೆ. ಈ ವ್ಯಾಪಾರೀಕರಣದಿಂದ ಉಂಟಾಗುತ್ತಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಈ ಕೆಳಗಿನಂತಿವೆ

• ಅಂಕಗಳೇ ಮಾನದಂಡ: ಜ್ಞಾನಕ್ಕಿಂತ (Knowledge) ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಅಂಕಗಳಿಗೆ (Marks) ಮಹತ್ವ ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳನ್ನು ಕೇವಲ ‘ರ್ಯಾಂಕ್’ ಗಳಿಸುವ ಯಂತ್ರಗಳನ್ನಾಗಿ ತಯಾರು ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇದರಿಂದ ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಸೃಜನಶೀಲತೆ (Creativity) ಮತ್ತು ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕ ಚಿಂತನೆ (Critical Thinking) ನಾಶವಾಗುತ್ತಿದೆ.
• ಪ್ರತಿಭೆಯ ಕಡೆಗಣನೆ: ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯಾಪಾರವಾದಾಗ, ಅಲ್ಲಿ ಹಣವಿದ್ದವನಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಆದ್ಯತೆ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಬಡತನದಲ್ಲಿರುವ ಅದ್ಭುತ ಪ್ರತಿಭೆಗಳು ಅವಕಾಶ ವಂಚಿತರಾಗುತ್ತಾರೆ. ಇದರಿಂದ ದೇಶಕ್ಕೆ ಉತ್ತಮ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು, ಸಾಹಿತಿಗಳು ಅಥವಾ ಚಿಂತಕರ ಕೊರತೆ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ.
• ಗುರು-ಶಿಷ್ಯ ಸಂಬಂಧದ ಅವನತಿ: ಶಿಕ್ಷಣವು ಹಣದ ವ್ಯವಹಾರವಾದಾಗ, ಶಿಕ್ಷಕರು “ಸೇವಾ ಪೂರೈಕೆದಾರರಂತೆ” (Service Providers) ಮತ್ತು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು “ಗ್ರಾಹಕರಂತೆ” (Customers) ವರ್ತಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇದರಿಂದ ಗುರು-ಶಿಷ್ಯರ ನಡುವಿನ ಪವಿತ್ರ ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಸಂಬಂಧ ಕಡಿದುಹೋಗುತ್ತದೆ.
•  

ಬೌದ್ಧಿಕ ಅಡಿಪಾಯದ ಕುಸಿತ (Collapse of Intellectual Foundation)

ಸಮಾಜದ ಬೌದ್ಧಿಕ ಅಡಿಪಾಯ ನಿಂತಿರುವುದು ನೈತಿಕತೆ, ಮಾನವೀಯ ಮೌಲ್ಯಗಳು, ಆಳವಾದ ಜ್ಞಾನದ ಮೇಲೆ. ಯಾವಾಗ ಶಿಕ್ಷಣವು ಕೇವಲ ಹಣ ಗಳಿಸುವ ಸಾಧನವಾಗುತ್ತದೆಯೋ, ಆಗ ಈ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಅಂದರೆ ನೈತಿಕತೆಯ ಕೊರತೆ, ಹಣಕೊಟ್ಟು ಪದವಿ ಪಡೆದ ವೈದ್ಯರು, ಇಂಜಿನಿಯರ್‌ಗಳು ಅಥವಾ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಸಮಾಜ ಸೇವೆಗಿಂತ ತಾವು ಹೂಡಿಕೆ ಮಾಡಿದ ಹಣವನ್ನು ಹಿಂಪಡೆಯಲು ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರದ ದಾರಿ ಹಿಡಿಯುತ್ತಾರೆ. ಸಂಶೋಧನೆಯ ಕೊರತೆ, ಮೂಲಭೂತ ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಸಂಶೋಧನೆಗಿಂತ, ಯಾವ ಕೋರ್ಸ್‌ನಿಂದ ಹೆಚ್ಚು ಸಂಬಳ ಸಿಗುತ್ತದೆಯೋ ಅದಕ್ಕೇ ಹೆಚ್ಚು ಬೇಡಿಕೆ ಬರುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ದೇಶದ ಬೌದ್ಧಿಕ ಪ್ರಗತಿ ಕುಂಠಿತವಾಗುತ್ತದೆ.

ಪರಿಹಾರೋಪಾಯಗಳು (Solutions)

• ಸರ್ಕಾರವು ಸರ್ಕಾರಿ ಶಾಲೆಗಳ ಮತ್ತು ಕಾಲೇಜುಗಳ ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಬೇಕು.
• ಖಾಸಗಿ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಶುಲ್ಕದ ಮೇಲೆ ಕಠಿಣ ನಿಯಂತ್ರಣ ಹೇರಬೇಕು.
• ಶಿಕ್ಷಣವು ಲಾಭದಾಯಕ ಉದ್ಯಮವಾಗದೆ, ಸೇವಾ ವಲಯವಾಗಿಯೇ ಉಳಿಯುವಂತೆ ಕಾನೂನು ರೂಪಿಸಬೇಕು.
• ಪೋಷಕರು ಅಂಕಗಳ ವ್ಯಾಮೋಹ ಬಿಟ್ಟು ಮಕ್ಕಳ ಜ್ಞಾನಾರ್ಜನೆಗೆ ಒತ್ತು ನೀಡಬೇಕು.

ಶಿಕ್ಷಣವು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಮನುಷ್ಯನ ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕು. ಅದನ್ನು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಸರಕನ್ನಾಗಿ ಮಾಡುವುದು ಅಕ್ಷಮ್ಯ ಅಪರಾಧ. ಶಿಕ್ಷಣ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಬಾರದು. ಅದು ಉಚಿತವಾಗಿ ಮತ್ತು ಸಮಾನವಾಗಿ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಸಿಕ್ಕಾಗ ಮಾತ್ರ ಸಮಾಜವು ನಿಜವಾದ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ‘ಬೆಳಕಿನೆಡೆಗೆ’ ಸಾಗಲು ಸಾಧ್ಯ. ಶಿಕ್ಷಣ ಎಂದರೆ ಕೇವಲ ಅಕ್ಷರ ಕಲಿಯುವುದಲ್ಲ. ಅದು ಮನುಷ್ಯನ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ ವಿಕಸನದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ.

ಇಂದು ಶಿಕ್ಷಣ ಕ್ಷೇತ್ರವು ಒಂದು ಉದ್ಯಮವಾಗಿ (Industry) ಬೆಳೆದಿದೆ. ಶಾಲೆ-ಕಾಲೇಜುಗಳು ಜ್ಞಾನದ ಕೇಂದ್ರಗಳಾಗುವ ಬದಲು ‘ಹಣದ ಟಂಕಸಾಲೆ’ಗಳಾಗುತ್ತಿವೆ. ಗುಣಮಟ್ಟದ ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆಯಬೇಕಾದರೆ ಲಕ್ಷಾಂತರ ರೂಪಾಯಿ ಹಣ ನೀಡಬೇಕಾದ ಅನಿವಾರ್ಯತೆ ಇದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಬಡವ-ಶ್ರೀಮಂತ ಎಂಬ ಭೇದಭಾವ ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗುತ್ತಿದೆ. ಹಣವಿದ್ದವರಿಗೆ ಒಂದು ತರಹದ ಶಿಕ್ಷಣ, ಹಣವಿಲ್ಲದವರಿಗೆ ಮತ್ತೊಂದು ತರಹದ ಶಿಕ್ಷಣ ಎಂಬಂತಾಗಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಅಸಮಾನತೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದೆ. ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳನ್ನು ಕೇವಲ ಅಂಕಗಳಿಸುವ ಯಂತ್ರಗಳಂತೆ ನೋಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಜ್ಞಾನಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ‘ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್’ ಮತ್ತು ‘ಫಲಿತಾಂಶ’ಕ್ಕೆ ಬೆಲೆ ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಹಣ ಕೊಟ್ಟು ಪದವಿ ಕೊಂಡ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗೆ ಸಮಾಜದ ಬಗ್ಗೆ ಕಳಕಳಿ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಆತ ತನ್ನ ಹೂಡಿಕೆಯನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆಯಲು ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರದ ದಾರಿ ಹಿಡಿಯುತ್ತಾನೆ.