ಗಡಿನಾಡ ಕನ್ನಡಿಗ : ಅಸ್ಮಿತೆಯ ಉಳಿವಿಗಾಗಿ ಒಂದು ಅನಿವಾರ್ಯ ಹೋರಾಟ !
“ಎಲ್ಲಾದ್ರೂ ಇರು, ಎಂತಾದ್ರೂ ಇರು, ಎಂದೆಂದಿಗೂ ನೀ ಕನ್ನಡವಾಗಿರು” ಎಂಬ ರಾಷ್ಟ್ರಕವಿ ಕುವೆಂಪು ಅವರ ಸಾಲುಗಳನ್ನು ನಾವೆಲ್ಲರೂ ಆಗಾಗ ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತೇವೆ. ಆದರೆ, ಈ ಸಾಲುಗಳನ್ನು ತಮ್ಮ ಪ್ರತಿನಿತ್ಯದ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಅಕ್ಷರಶಃ ಜೀವಿಸುತ್ತಿರುವವರು ನಮ್ಮ ಗಡಿನಾಡ ಕನ್ನಡಿಗರು. ಅವರು ಕೇವಲ ಕನ್ನಡಿಗರಲ್ಲ, ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ನಿಜವಾದ ಕಾವಲುಗಾರರು. ಆದರೆ ಇಂದು ಅವರ ಬದುಕು ಎರಡು ದೋಣಿಗಳ ನಡುವಿನ ಸಂಕೀರ್ಣ ಪ್ರಯಾಣದಂತಾಗಿದೆ.
ತ್ರಿಶಂಕು ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಗಡಿ ಕನ್ನಡಿಗರು ನಾವು, ಅತ್ತ ನೆರೆಯ ರಾಜ್ಯಗಳ ಭಾಷಾ ಹೇರಿಕೆ, ಇತ್ತ ತಾಯ್ನಾಡಿನಿಂದ ಭೌಗೋಳಿಕವಾಗಿ ದೂರ ಉಳಿದಿರುವ ಅಂತರ – ಈ ಎರಡರ ನಡುವೆ ಗಡಿ ಭಾಗದ ಕನ್ನಡಿಗರು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಿರುವ ನೋವು ಅತೀ ದೊಡ್ಡದು. ನೆರೆ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಅವರು ‘ಕನ್ನಡಿಗರು’ ಎಂಬ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಕಡೆಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟರೆ, ಇತ್ತ ತಾಯ್ನಾಡಿನಲ್ಲಿ ಅವರಿಗೆ ಸಿಗಬೇಕಾದ ಸೂಕ್ತ ಮಾನ್ಯತೆ ಮತ್ತು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ಸಿಗದೆ ಹೋಗುತ್ತಿರುವುದು ದುರಂತ.
1 ನೇ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಕರು ತೆಲುಗು, ಇತರ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡುವಾಗ ಮಕ್ಕಳು ಅವರನ್ನೇ ಅನುಸರಿಸುತ್ತಾರೆ, ಆಗ ಮಾತೃಭಾಷೆ ರೂಪುಗೊಳ್ಳಲು ತಕ್ಕ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳು ಕಡಿಮೆ ಸಿಕ್ಕಂತಾಗುತ್ತದೆ. ಗಡಿನಾಡಿನ ಸೀಮೆಗಳಲ್ಲಿ ಪಕ್ಕದ ರಾಜ್ಯಗಳ ಭಾಷೆಯ ಪ್ರಭಾವದಿಂದಾಗಿ ಸಿನಿಮಾ, ದೂರದರ್ಶನ, ಕ್ರೀಡೆಗೆ ಸಂಬಂದಿಸಿದ ಕನ್ನಡ ವಾಹಿನಿ(ಚಂದನ ವಾಹಿನಿ)ಗಳನ್ನು ಅಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳು/ ಜನರು ವೀಕ್ಷಿಸುವುದು ಕನಿಷ್ಠಮಟ್ಟದಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ.
ಕನ್ನಡನಾಡು, ನುಡಿ, ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಅವಿಷ್ಕಾರ, ಮುಂತಾದ ಸಾಮಾನ್ಯಜ್ಞಾನ ತಿಳಿಯುವುದು ಬಹಳ ಕಡಿಮೆ. ಪತ್ರಿಕೆ, ಮಾಧ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಗಡಿನಾಡ ಗ್ರಾಮಗಳಲ್ಲಿ ಇತರ ಭಾಷೆಯ ಪತ್ರಿಕೆಗಳು ಕೊಳ್ಳುವುದರಿಂದ ಹಿರಿಯರೊಂದಿಗೆ ಮಕ್ಕಳು ಸಹ ಅದೇ ಪತ್ರಿಕೆಗಳನ್ನು ಓದುವ ಹವ್ಯಾಸ ಬೆಳೆಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆಯೇ ವಿನಃ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ವಿಚಾರಗಳನ್ನಲ್ಲ ಹಾಗೂ ಅವರದೇ ರಾಜ್ಯದ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ತಿಳಿದುಕೊಂಡಾರು.
ಗಡಿನಾಡ ಪ್ರದೇಶಗಳ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಮೇಲೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಭಾಷೆಯ ಸಿನಿಮಾ ಪ್ರಭಾವ ಹೆಚ್ಚು ಬೀರಿದಂತೆಅದರ ಅನುಕರಣೆಗಳನ್ನು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು. ಉದಾ; ಗೀತೆಗಳು, ವೇಷಭೂಷಣ, ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ, ಜೀವನಶೈಲಿ…. ಗಡಿನಾಡ ಮಕ್ಕಳು ಸಮಾಜದ ಮುಖ್ಯವಾಹಿನಿಯಿಂದ ತುಸುದೂರವೇ ಉಳಿದಿರುವಂತೆ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ, ವಿವಿಧ ಸ್ಪರ್ಧೆಗಳು, ವಿಚಾರಗೋಷ್ಠಿಗಳು, ಪ್ರತಿಭಾ ಪುರಸ್ಕಾರಗಳು ಇಂತಹ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಂದ ವಂಚಿತರಾಗುವ ಸಂಭವ ಸಾಮಾನ್ಯ.
ಗಡಿನಾಡ ಸೀಮೆಯ ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶದ ಹಿರಿಯರು ಜನಪದ, ಲಾವಣಿ, ನಾಟಕಗಳನ್ನು ಹಿರಿಯರು ತಾವು ಹಿಂದಿನಿಂದಕಲಿತ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುವುದರಿಂದ ಅವು ತಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳಿಗೂ, ಮೊಮ್ಮಕ್ಕಳಿಗೂ ಬಳುವಳಿಯಾಗಿ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಿರುತ್ತವೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಅಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿ ಇತರ ಭಾಷಾ ಸಾಹಿತ್ಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ.
ಗಡಿನಾಡ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಇಲಾಖಾಧಿಕಾರಿಗಳಿಂದ, ಜನಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳಿಂದ ವಿವಿಧ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಿಗೆ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ದೊರಕುತ್ತಿಲ್ಲ; ಹೀಗಾಗಲು ಬಿಡದೆ ಈ ಭಾಗದ ಶಾಲೆಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನಒತ್ತು ನೀಡಬೇಕು.
ಆರ್ಥಿಕತೆ ಮತ್ತು ಮೂಲ ಸೌಕರ್ಯದ ಕೊರತೆ
ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರವು ಕಲ್ಯಾಣ ಯೋಜನೆಗಳ ಮೂಲಕ ಬಡ ವರ್ಗದ ಜನರ ಕೈಗೆ ನೇರವಾಗಿ ಹಣ ತಲುಪಿಸಿ ಅವರ ಖರೀದಿ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿರುವುದು ನಿಜ. ಆದರೆ, ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಸಾಲ ಮತ್ತು ಮೂಲಸೌಕರ್ಯದ ಮೇಲಿನ ಹೂಡಿಕೆಯ ಕೊರತೆಯು ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಆರ್ಥಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಬಹುದು. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಗಡಿ ಭಾಗದ ಕನ್ನಡ ಶಾಲೆಗಳಿಗೆ ಮೂಲಭೂತ ಸೌಕರ್ಯಗಳ ಕೊರತೆ ಹಾಗೂ ಕನ್ನಡ ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕಗಳು ಸಕಾಲಕ್ಕೆ ಸಿಗದಿರುವುದು ಅವರ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಹಿನ್ನಡೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇಷ್ಟೆಲ್ಲಾ ಸವಾಲುಗಳು ಮತ್ತು ನೋವುಗಳಿದ್ದರೂ ಗಡಿನಾಡ ಕನ್ನಡಿಗರು ಸೋತಿಲ್ಲ. ಕಾಸರಗೋಡಿನಿಂದ ಬೆಳಗಾವಿಯವರೆಗೆ, ತಾಳವಾಡಿಯಿಂದ ಬಳ್ಳಾರಿಯವರೆಗೆ ಅವರು ತಮ್ಮ ಕನ್ನಡತನವನ್ನು ಉಸಿರಾಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ರಾಜಕೀಯವಾಗಿ ಹರಿದು ಹೋದ ಕನ್ನಡದ ನಕ್ಷೆಯನ್ನು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕವಾಗಿ ಜೋಡಿಸುವ ಮಹತ್ತರ ಕೆಲಸವನ್ನು ಅವರು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ನಮ್ಮ ಮುಂದಿರುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳು ಎಂದರೆ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಎಸಿ ರೊಮ್ ನಲ್ಲಿ ಕುಳಿತು ನಾವು ತೋರುವ ಕನ್ನಡ ಪ್ರೇಮಕ್ಕಿಂತ, ಪ್ರತಿಕೂಲ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲೂ ಗಡಿಯಲ್ಲಿ ಉಸಿರಾಡುವ ಜನರಿಗೆ ಕನ್ನಡದ ಬೆಲೆ ಹೆಚ್ಚು. ನಮ್ಮನಾಳುವ ಸರ್ಕಾರ, ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಕೆಳಗಿನ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕಿದೆ.
- ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಬೆಂಬಲ: ಗಡಿ ಭಾಗದ ಕನ್ನಡ ಶಾಲೆಗಳಿಗೆ ತಕ್ಷಣ ಮೂಲಭೂತ ಸೌಕರ್ಯ ಒದಗಿಸಬೇಕು ಮತ್ತು ಅಲ್ಲಿನ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನ ನೀಡಬೇಕು.
- ಸಂಪರ್ಕ ಸೇತು: ತಾಯ್ನಾಡಿನ ಸಾಹಿತಿಗಳು, ಕಲಾವಿದರು ಮತ್ತು ಯುವಜನರು ಗಡಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ಆಗಾಗ ಭೇಟಿ ನೀಡಿ, ಅವರೊಂದಿಗೆ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಬಾಂಧವ್ಯವನ್ನು ಗಟ್ಟಿಗೊಳಿಸಬೇಕು.
- ಹೆಮ್ಮೆಯ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆ: ಅವರನ್ನು ಕೇವಲ ‘ಗಡಿಯಲ್ಲಿರುವವರು’ ಎಂದು ಕರೆಯದೆ, ಕನ್ನಡದ ಗಟ್ಟಿತನವನ್ನು ಉಳಿಸಿ ಬೆಳೆಸುತ್ತಿರುವ ‘ಮುಂಚೂಣಿ ನಾಯಕರು’ ಎಂದು ಗೌರವಿಸಬೇಕು.
- ಬೆಂಗಳೂರು ಅಥವಾ ಮೈಸೂರಿನಲ್ಲಿ ಕುಳಿತು ನಾವು ಮಾಡುವ ಕನ್ನಡ ಪ್ರೇಮಕ್ಕಿಂತ, ಗಡಿ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಉಸಿರಾಡುವ ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ ಬೆಲೆ ಹೆಚ್ಚು. ಸರ್ಕಾರ ಕೇವಲ ಅನುದಾನ ನೀಡಿದರೆ ಸಾಲದು, ಅಲ್ಲಿನ ಕನ್ನಡ ಶಾಲೆಗಳಿಗೆ ಜೀವ ತುಂಬಬೇಕು. ಕನ್ನಡದ ಪುಸ್ತಕಗಳು, ಸಾಹಿತ್ಯ ಮತ್ತು ಕಲೆಗಳು ಗಡಿ ದಾಟಿ ಅಲ್ಲಿನ ಮನೆಮನೆಗಳನ್ನು ತಲುಪಬೇಕು.
- ಗಡಿ ಎನ್ನುವುದು ಕೇವಲ ಭೂಪಟದ ಗೆರೆಯಲ್ಲ, ಅದು ನಮ್ಮ ಅಸ್ಮಿತೆಯ ರಕ್ಷಾ ಕವಚ. ಗಡಿನಾಡ ಕನ್ನಡಿಗರ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಗೆ ಸ್ಪಂದಿಸುವುದು ಕೇವಲ ಅವರ ಹಕ್ಕಲ್ಲ, ಅದು ನಮ್ಮೆಲ್ಲರ ಆದ್ಯ ಕರ್ತವ್ಯ. ಬನ್ನಿ, ಗಡಿ ಭಾಗದ ಕನ್ನಡದ ದೀಪ ಆರಿಹೋಗದಂತೆ ನಾವೆಲ್ಲರೂ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಶ್ರಮಿಸೋಣ.
ಗಡಿನಾಡ ಕನ್ನಡಿಗರು ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ಸವಾಲುಗಳು
- ಭಾಷಾ ಹೇರಿಕೆ ಮತ್ತು ಅಸ್ತಿತ್ವದ ಭೀತಿ: ನೆರೆ ರಾಜ್ಯಗಳ ಆಡಳಿತ ಭಾಷೆಯ ಪ್ರಭಾವದ ನಡುವೆ ಕನ್ನಡವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಅವರಿಗೆ ಪ್ರತಿನಿತ್ಯದ ಹೋರಾಟವಾಗಿದೆ. ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಉದ್ಯೋಗದಲ್ಲಿ ಅನ್ಯ ಭಾಷೆಗಳ ತೀವ್ರ ಒತ್ತಡವಿದೆ.
- ಶಿಕ್ಷಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಕುಸಿತ: ಗಡಿ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಮಾಧ್ಯಮ ಶಾಲೆಗಳು ಸರಿಯಾದ ಸೌಲಭ್ಯಗಳಿಲ್ಲದೆ ಮುಚ್ಚಿ ಹೋಗುತ್ತಿವೆ. ಕನ್ನಡ ಕಲಿಯುವ ಹಂಬಲವಿದ್ದರೂ, ಅಲ್ಲಿ ಮಲಯಾಳಂ ಅಥವಾ ತಮಿಳು ಭಾಷೆಯ ಶಿಕ್ಷಕರನ್ನು ನೇಮಕ ಮಾಡುತ್ತಿರುವುದು ಗಾಯದ ಮೇಲೆ ಉಪ್ಪು ಸವರಿದಂತಾಗಿದೆ.
- ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ತೊಡಕುಗಳು: ಸರ್ಕಾರಿ ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಬೇಕಾದ ಅರ್ಜಿಗಳು ಅಲ್ಲಿನ ಸ್ಥಳೀಯ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ. ಇದು ನಮ್ಮ ಕನ್ನಡದ ರೈತರಿಗೆ ಹಾಗೂ ಕಾರ್ಮಿಕರಿಗೆ ಭಾರೀ ಗೊಂದಲ ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತಿದೆ.
- ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಆಕ್ರಮಣ: ಹಬ್ಬ ಹರಿದಿನಗಳಿಂದ ಹಿಡಿದು ಆಡುಭಾಷೆಯವರೆಗೆ ನೆರೆಯ ರಾಜ್ಯದ ಪ್ರಭಾವ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ಕನ್ನಡದ ಮೂಲ ಸೊಗಡು ಮಾಸುವ ಭೀತಿ ಎದುರಾಗಿದೆ.
ಗಡಿನಾಡ ಕೆಲ ಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಭಾಷಾ ಕಲಿಕೆ ಅಪೇಕ್ಷಿತ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸಲು ಬಹುಶಃ ಆಗುವುದಿಲ್ಲ. ಆದಕಾರಣ ಅಪೇಕ್ಷಿತ ಕಲಿಕೆಗೆ ಹುರಿದುಂಬಿಸುವುದು. ಗಡಿನಾಡ ಗ್ರಾಮಗಳ ವಿದ್ಯಾವಂತರು ನಗರಗಳಿಗೆ ವಲಸೆ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ, ಇದು ಕನ್ನಡ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಪೂರಕವಾಗದೆ ಹಳ್ಳಿಗರು ಮೂಲ ಭಾಷಿಕರಾಗೇ ಉಳಿಯುತ್ತಾರೆ. ಕನಸಿನ ಬದುಕನ್ನು ಬಿಟ್ಟುನನಸಿನ ಜೀವನಕ್ಕಾಗಿ ಹಂಬಲಿಸುವ ಗಡಿನಾಡ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ನಡು ನಾಡಿನೊಂದಿಗೆ ಬೆಸೆಯಲು, ಭಾಷೆಯ ಏಳಿಗೆಗಾಗಿ ಮುಳ್ಳುಗಳಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿರುವ ಎಲ್ಲ ತೊಡಕುಗಳನ್ನು ನಿವಾರಿಸಬೇಕಾಗಿರುವುದು ಅತೀ ಮುಖ್ಯ. ಗಡಿ ಎನ್ನುವುದು ಕೇವಲ ಭೂಪಟದ ಗೆರೆಯಲ್ಲ, ಅದು ನಮ್ಮ ಅಸ್ಮಿತೆಯ ರಕ್ಷಾ ಕವಚ. ಗಡಿನಾಡ ಕನ್ನಡಿಗರ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಗೆ ಸ್ಪಂದಿಸುವುದು ಕೇವಲ ಅವರ ಹಕ್ಕಲ್ಲ, ಅದು ನಮ್ಮೆಲ್ಲರ ಆದ್ಯ ಕರ್ತವ್ಯ.